ഫുട്ബോൾ ലോകകപ്പ് ട്രോഫി: സിൽവിയോ ഗസാനിഗയുടെ കരവിരുതിൽ പിറന്ന സുവർണ്ണ ചരിത്രം
ആഗോള ഫുട്ബോൾ രംഗത്തെ ഏറ്റവും വലിയ അംഗീകാരമായ ഫിഫ ലോകകപ്പ് ട്രോഫിക്ക് പിന്നിൽ വലിയൊരു കഥയുണ്ട്. കായിക ലോകത്തിന്റെ വികാരങ്ങളെയും പോരാട്ടങ്ങളെയും ഒരു ശില്പത്തിൽ ആവാഹിക്കുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ ഇറ്റാലിയൻ ശില്പിയായ സിൽവിയോ ഗസാനിഗയാണ് ഈ ട്രോഫി രൂപകല്പന ചെയ്തത്. താരങ്ങളുടെ കഠിനാധ്വാനം, ആരാധകരുടെ ആവേശം, വിജയത്തിന്റെ നിമിഷം എന്നിവയെല്ലാം കോർത്തിണക്കി ഒരു സ്പൈറൽ രൂപത്തിലാണ് അദ്ദേഹം ഇത് തയ്യാറാക്കിയത്.
ഈ ഞായറാഴ്ച 2026-ലെ ലോകകപ്പ് ഫൈനലിൽ സ്പെയിനോ അർജന്റീനയോ കിരീടം ഉയർത്തുമ്പോൾ വിജയിക്കുന്ന ടീമിന്റെ ക്യാപ്റ്റൻ ഈ വിലമതിക്കാനാവാത്ത ട്രോഫി ഏറ്റുവാങ്ങും. മിലാനിലെ ബ്രേരയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന തന്റെ സ്റ്റുഡിയോയിലാണ് ഗസാനിഗ ഈ ട്രോഫി രൂപകല്പന ചെയ്തത്. 1970-ൽ ബ്രസീൽ മൂന്നാം തവണയും ലോകകപ്പ് നേടിയതോടെ പഴയ ട്രോഫിയായ ജൂൾസ് റിമെ ട്രോഫി അവർ സ്വന്തമാക്കിയിരുന്നു. ഇതോടെ പുതിയൊരു ട്രോഫിക്കായുള്ള തിരച്ചിലിലായിരുന്നു ഫിഫ.
ഗസാനിഗയുടെ മകൻ ജോർജിയോ ഗസാനിഗ തന്റെ പിതാവിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങളെ ഓർത്തെടുക്കുന്നു. ഡിഎൻഎ സ്പൈറലിന് സമാനമായി, ലോകത്തെ ഉയർത്തിപ്പിടിക്കുന്ന രണ്ട് അത്ലറ്റുകളുടെ രൂപമാണ് ഈ ട്രോഫിയിലുള്ളത്. 2016-ൽ അന്തരിച്ച സിൽവിയോ ഗസാനിഗ യുഇഎഫ്എ കപ്പ് ഉൾപ്പെടെ നിരവധി കായിക പുരസ്കാരങ്ങളുടെ ശില്പി കൂടിയാണ്.
ഈ ട്രോഫിക്ക് മുൻപുള്ള ജൂൾസ് റിമെ ട്രോഫിക്ക് സങ്കീർണ്ണമായ ഒരു ചരിത്രമുണ്ട്. വിജയിയുടെ ഗ്രീക്ക് ദേവതയായ നൈക്കിയെ ആസ്പദമാക്കി നിർമ്മിച്ച ആ ട്രോഫി രണ്ട് തവണ മോഷണം പോയിട്ടുണ്ട്. 1966-ൽ ഇംഗ്ലണ്ടിൽ വെച്ച് മോഷണം പോയ ട്രോഫി പിന്നീട് ‘പിക്കിൾസ്’ എന്ന നായയെ ഉപയോഗിച്ചാണ് കണ്ടെത്തിയത്. എന്നാൽ 1983-ൽ ബ്രസീലിൽ വെച്ച് മോഷണം പോയ ട്രോഫി പിന്നീട് കണ്ടെത്താനായില്ല. അത് ഉരുക്കി കളഞ്ഞതായി കരുതപ്പെടുന്നു.
ഏകദേശം 50-ഓളം ഡിസൈനുകളിൽ നിന്നാണ് ഗസാനിഗയുടെ രൂപകല്പന ഫിഫ തിരഞ്ഞെടുത്തത്. മറ്റ് ഡിസൈനുകളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി അദ്ദേഹം ഒരു ത്രിമാന മാതൃക (three-dimensional model) സമർപ്പിച്ചതാണ് ഫിഫ ജൂറിയെ ആകർഷിച്ചത്. 18 കാരറ്റ് സ്വർണ്ണത്തിൽ 36 സെന്റീമീറ്റർ ഉയരത്തിൽ നിർമ്മിച്ച ഈ ട്രോഫിയിൽ പുൽമൈതാനങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന രണ്ട് മാലാഖൈറ്റ് വളയങ്ങളുമുണ്ട്.
നിലവിലെ നിയമമനുസരിച്ച് ലോകകപ്പ് വിജയിക്കുന്ന ടീമിന് ഒറിജിനൽ ട്രോഫി സ്ഥിരമായി സൂക്ഷിക്കാൻ കഴിയില്ല. വിജയികളായ ടീമിന് ഗോൾഡ് പ്ലേറ്റഡ് ചെയ്ത ഒരു പകർപ്പാണ് ലഭിക്കുക. ഒറിജിനൽ ട്രോഫി ഫിഫയുടെ സ്വിറ്റ്സർലൻഡിലെ ആസ്ഥാനത്താണ് സുരക്ഷിതമായി സൂക്ഷിക്കുന്നത്. 1974-ലെ ലോകകപ്പ് ഫൈനലിൽ വെസ്റ്റ് ജർമ്മനി ആദ്യമായി ഈ ട്രോഫി ഉയർത്തിയപ്പോഴാണ് ഇതൊരു ആഗോള ചിഹ്നമായി മാറിയതെന്ന് ജോർജിയോ ഗസാനിഗ പറയുന്നു. 2038 വരെ ഈ ഡിസൈനിലുള്ള ട്രോഫി തന്നെയായിരിക്കും ഫിഫ ലോകകപ്പുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുക.